PSİKOLOJİ ARŞİVİ CD si
2800 Adet Civarında (Yaklaşık 20 Bin sayfa); psikoloji psikiyatri ve özel eğitim içerikli dokümandan oluşan eşsiz bir arşiv çalışması Binlerce dokümanı tek CD de topladık. Ayrıştırılmış konu indeksi, Karma ve Alfabetik, Konular, Konu içerikli Klasörler, İçerik bağlantılı Alt dosyalar, Kolay kullanılma imkanı.
CD ye sahip olmak ve ayrıntılı bilgi için TIKLAYINIZAİLEDE Kİ STRES ETKENLERİ VE ÇOCUK
|
|
Çocuklarda dahil olmak üzere yaşayan her canlıyı
psikososyal stres etkenleri etkiler. Zaten stres etkeninin bir insanı
etkilememesi durumunda da normal bir psikolojik yapıdan bahsetmek zor
olur. Bu etkilenme her bireyde az veya çok değişik şekillerde görülür.
Çocuğun yetişmesinde ve hayata adım atmasında birincil , en önemli ve
vazgeçilmez basamak olan aile ortamı da çocukların psikososyal
gelişimini direk olarak etkiler. Aileyi etkileyen her türlü olayın
çocukta büyük veya küçük bir etkisini görmek mümkündür. Aile ortamını
yaşayan bir organizma olarak kabul edebiliriz . Nasıl ki kişinin bir
organı hasta olduğunda bütün vücüdu etkilenir ve işlev kaybına uğrar ,
aynı şekilde aile üyelerinden birinde ki bedensel veya ruhsal sorun veya
onu etkileyen stres etkeni de ailenin ve aile üyelerinin işleyişini ,
psikolojisini ve yapısını etkileyecektir. Bu etkilenme sonucunda aile
ile birlikte aile içindeki her bireyde yakın veya uzak gelecekte bazı
etkilenme belirtilerinin görülmesi kaçınılmazdır.
Şunun altını çizmek gerekir ki aileyi oluşturan temel unsurlar olan Anne
ve babanın çocukluk dönemindeki durumları ,hayatları boyunca
karşılaştıkları olaylar ,şu an ki kişilik yapıları , eğitim durumları ,
çevre şartlarından etkilenmeleri , toplumsal statüleri gibi bir çok konu
ailenin bu gününü ve geleceğini her konuda etkileyecektir. Yani bir anne
babanın küçükken başından geçen bir hadise veya anne babasından devamlı
olarak gördüğü davranış tarzı onun stres etkenine karşı cevap durumunu
aynı zamanda çocuğuna karşı uyguladığı eğitimi veya gösterdiği tepkiyi
etkiler. Bununla birlikte bir ailenin şu anki durumunu ve stres etkenine
karşı gösterdiği cevabı tam olarak değerlendirmek için onun geçmişindeki
etkenleri hesaba katmak yerinde olur. Basit bir örnek verelim anne
babanın çocukken karşılaştığı örnek olarak bir ölüm olayında ,kendi anne
babalarının tepkisi onun şu an aynı olay karşısındaki tepkisini belirler
veya etkide bulunur. Bu örnekleri sonsuza kadar artırabiliriz. Anne
babanın hayatında karşılaştığı her olay onların şu anki durumuna
gelmesine ve kişiliğinin şekillenmesine negatif veya pozitif bir katkı
sağlamıştır. Aynı zamanda aynı aile içerisindeki her bir çocuğun şu anki
hemen her konudaki iyi veya körü yönde etkilenmeleride onların ileriki
dönemde durumlarını belli edecektir.
Sonuç olarak stres etkenlerinin , strese anne babanın verdiği cevabın ,
stres etkeninin süresinin , destek faktörlerinin , stres sonucunda
ailenin aldığı konumun çocuğun gelişiminde kesin bir etkisi vardır. Bu
çocuk isterse anne karnında bir çocuk olsun veya 6 aylık çocuk olsun hiç
fark etmez. Bu stres etkenlerinin kısa ve uzun vadede bir çok etkisi
olacaktır , anne babaya düşen görev bu etkilenmenin negatif etkenlerini
en aza indirmesi , hatta bu stres ortamında bile çocuğu adına kazanımlar
sağlamasıdır.
Stres etkenlerini sıralayacak olursak ( herhangi bir aile üyesini veya
bütün aileyi etkileyen ) : Bir yakın yada arkadaş ölümü , taşınma ,
ayrılık , boşanma , göç , ekonomik zorluklar , bedensel hastalıklar ,
tabii afetler ,sosyokültürel sorunlar , cinsel yada fiziksel istismar ,
ebeveynlerde ki madde bağımlılığı , çocuğa yeterli ilgi sevginin
verilememesi , çocuğun sağlık bakımının yapılamaması ,çocuktaki zeka
sorunlarına paralel olmayan ondan aşırı beklenti içinde olma , işsizlik
, yeni bir iş , ebeveynlerin işyerinde terfi olması ( iş yoğunluğunu ve
başarı kaygısını artırarak çocuğa olan ilgiyi azaltabilir) , yeni bir
kardeş doğumu , toplumu etkileyen stres faktörleri , suça bulaşma ve
sabıkalı olma , ikincil evlilik , anne babanın aşırı koruması ,çocuğu
çok aşırı kontrol , okur yazar olmama , okuldaki şiddet olayları , okul
sorunları , eğitim sistemi ile ilgili sorunlar , vb.
Aileyi etkileyen stres etkenleri sonucunda anne babanın etkilenmesi ve
bazı psikolojik sorunların oluşması olağandır. Aslında her bir stres
etkenine karşı farklı bazı belirtiler oluşmasına karşın genel olarak
anne babada oluşabilecek belirtiler şu şekilde sıralanabilir :Anne
babada depresyon , hayata karşı isteksizlik , kendi bakımında azalma ,
iş motivasyonunda azalma , ailesine olan ilgide azalma , uyku ve iştah
değişiklikleri , konsantrasyon düşüklüğü , çabuk sinirlenme ,
tahammülsüzlük , çocuklarının sevgi ve duygusal ihtiyacını karşılayamama
, yalnızlığa eğilim , sosyal çevrelerinde uyumsuzluklar , halsizlik ,
yorgunluk , madde bağımlılığına eğilim ,ailesine ayrılan vakitte azalma
vb gibi bir çok belirtiyi anne baba gösterebilir. Anne babadaki bu
değişikliklerin muhakkak olarak işleyen aile yapısına , o ailede yaşayan
bireylere ve elbetteki çocuklara çok önemli etkileri olacaktır. Bu
etkileri kısa vadede ve uzun vadede etkiler olarak ikiye ayırabiliriz.
Bu konu çok ayrıntılı olduğundan başka bir zaman bu konuyu ayrı bir
başlık altında incelemek istiyorum.
Çocuklarda görülen belirtileri ise şöyle sıralayabiliriz: Okul
başarısında düşme , arkadaş ilişkilerinde sorunlar , sosyal aktivitelere
karşı ilgisizlik , kendi özgüveninde azalma , tahammülsüzlük , çabuk
sinirlenme , çok fazla uyuma veya uykusuzluk , iştahda artma veya azalma
, olayları olumsuz değerlendirme , yalnızlığa eğilim , alınganlık ta
artış , karşı gelme , riskli davranışlar , madde kullanımına eğilim ,
herşeyden çabuk sıkılma , sevdiklerinin başına bir şey gelecek korkusu ,
içe çekilme ve sessiz sakin olmayı tercih etme ,okula gitmek istememe ,
konuşmaya ve etkileşime isteksizlik , sese ve olaylara karşı aşırı
uyarılma , öfke patlamaları , aşırı hareketlilik görülebilir
Çocuklarda olabilecek psikiyatrik durumları ise , Depresyon , travma
sonrası stres bozukluğu , altını ıslatma (tuvalet kontrolünü sağlayan
çocukta tekrar kontrol kaybı olabilir veya yaşına uygun tuvalet
kontrolünü sağlayamama ) ve kirletme ( büyük tuvaletini gece veya gündüz
kaçırma ) , tik bozuklukları , kekeleme , konuşma bozuklukları ,
davranış değişiklikleri ( parmak emmeye başlama , çocuksu davranışlar
vb. ) , reaktif bağlanma bozukluğu , dissosiyatif bozukluklar , kaygı
bozuklukları ,uyku bozuklukları vb.
Yapılması gerekenler ( her yaş için farklı olmak üzere genel yaklaşım
olarak )
1- Stres etkeninden çocukları mümkün olduğunca korumaya çalışmak
2- Anne babanın bu durumdan etkilenmeleri durumunda vakit geçirmeden
psikiyatrik yardım almaları
3- Çocuğa yönelik sevgi ve destek mesajlarının artırılması
4- Okul ve öğretmen ile işbirliğinin sağlanarak onların çocuğa yönelik
ilgi ve desteğinin artırılması
5- Bu dönemde gelişebilecek madde bağımlılığı , riskli davranışlar
olarak çocukların durumlarının takip edilmesi
6- Anne babanın mümkün olduğunca çocuğu ile yakınlık sağlayarak onun
kendini ve duygularını ifade etmesine zemin hazırlamaları
7- Çocukta görülebilecek davranış değişiklikleri ve yukarıda sayılan
belirtilerin fazlalığı durumunda gerekli psikiyatrik müdahalenin vakit
geçirmeden yapılması
8- Çocukların bu dönem için mümkün olduğunca sosyal aktivite yönünden
desteklenmeye çalışılması
9- Dinlenmeye ve stres ortamınının etkisini azaltan faaliyetlere ailenin
tamamının katılması
10- Çocuğun motivasyonunu ve moral durumunu artıracak kişilerle sık sık
görüştürülmesi
11- Uzun dönemde stres etkeninin etkileri açısından uyanık olmak
12- Çocuğa gösterilen hoşgörü sınırlarını bu dönem için (stres etkeni
geçene kadar) artırmak (bu arada uygunsuz olarak görülen davranış
problemleri konusunda dikkatli olmak )
13- Çocuğun olaylar karşısındaki duygusal ifadelerine değer vermek ve
onları bazı konularda doğrular çerçevesinde rahatlatmaya çalışmak
14- Çocuğa ayırılan vaktin artırılarak ona olan desteğin her iki ebeveyn
tarafından olmasını sağlamak
15- Daha önceden tahmin edilebilen stres etkenleri için önceden bazı
tedbirleri almak ve çocukları bu olaylara hazırlamaya çalışmak
|
|
İlişkili Reklamlar |
|
|
|
![]() |